Wie regelmatig over de snelweg van De Jouwer naar De Lemmer rijdt, zou hem nog kunnen kennen: de voormalige zandwinplas bij Jistergea. Een groot deel van het jaar aan het oog onttrokken door de bomen en struiken die eromheen staan, maar in de winter wel zichtbaar - zeker wanneer er gesnoeid is vanwege de hoogspanningskabels die eroverheen gaan. Momenteel is het een commerciële karper visvijver, niet toegankelijk voor publiek en met beperkte natuurwaarden.

Drie jaar geleden werd een vergunningsaanvraag ingediend om hier een zonnepark op aan te leggen. Het ontwerp vertelt over doorzichtige zonnepanelen in het diepe midden van de plas, verbetering van de natuurwaarde van de ondiepere delen ervan en wandelpaden langs de oevers, toegankelijk voor iedereen. Bovendien gaat een deel van de opbrengst naar de omgeving, in de vorm van financiële participatie of een fonds voor de dorpen in de buurt.

“ Er stemden nog steeds partijen tegen - zonder met een goed alternatief te komen ”

Het heeft even geduurd, maar de gemeenteraad van De Fryske Marren heeft de aanvraag voor het zonnepark goedgekeurd. Het is de tweede aanvraag voor een zonnepark dat in deze periode een meerderheid haalt (eerder werd alleen het voorstel voor een zonnepark op de voormalige vuilnisbelt in Ouwsterhaule). Het park bij Jistergea komt dan ook niet op landbouwgrond, kan landschappelijk goed worden ingepast en wordt pas aangelegd wanneer er voldoende ruimte is op het elektriciteitsnet, met een aansluiting op het onderstation bij De Lemmer. Allemaal punten waarbij het ontbreken ervan andere voorstellen werden weggestemd, zoals bij het voorstel voor een zonnepark bij Sint Nyk (ook hier hebben we een artikel over geschreven). Ook nu blijven sommige partijen tegen - overigens zonder met een alternatief te komen.

Theo van Bruggen, woordvoerder op deze kwestie vanuit de GroenLinks-PvdA fractie, nam nog wel het initiatief voor een amendement over financiële participatie dat met grote meerderheid werd aangenomen. "We vonden dat de (financiële) participatie onvoldoende was geborgd in de tekst van de omgevingsvergunning. Daar hebben we met het amendement een paragraaf aan toegevoegd." Met de toevoeging hebben we ervoor gezorgd dat de omgeving, bijvoorbeeld via energiecoöperaties, goed betrokken wordt bij de uitvoering en er ook echt financieel beter van wordt. Misschien dat op termijn ook de tegenstanders, die hun uitzicht zien veranderen en dat echt niet fijn vinden, weer een beetje blij kan maken.

“ Goedkope eigen stroom van dorpsmolens ”

Om de gemeentelijke doelstelling voor duurzame energie-opwek, vastgesteld in de vorige raadsperiode, te halen, moeten we nóg meer inzetten op energie-opwek. Want ook met dit project gaan we die doelstelling lang niet halen. Vaak wordt er gezegd 'doe energie-opwek allemaal maar op daken', maar de potentie van zon op daken is al verrekend in de doelstelling. Dat telt dus eigenlijk niet echt mee, en is trouwens ook lang niet voldoende. 

Wat zou helpen is een aantal windmolens. Een dorpsmolen bijvoorbeeld, bij een dorp met een warmte-initiatief. Die hebben goedkope, eigen stroom nodig om de warmtenetten rendabel te maken. We zouden ook de windmolens bij Spannenburg terug kunnen zetten. Eerder stonden die daar namelijk al, en daar had niemand last van. Maar dat vraagt wel eerst verandering van het provinciale beleid, want dat staat windmolens tot nu toe niet toe.